Phiên chợ hoa văn

 

Phiªn chî hoa v¨n



Lß Cao Nhum



          N¬i con s«ng Xia len lái tõ nguån nói Pï Hoäc vÒ gÆp dßng s«ng M· tõ miÒn t©y b¾c ra biÓn §«ng mäc lªn mét c¸i chî. B©y giê lµ chî phiªn. Buæi chî còng theo m­ưa theo n¾ng chît tô chît tan. Hµng ho¸ kh«ng mÊy khi cè ®Þnh nay m¨ng mai méc nhÜ. Như­ngư¬ng lai chî Co Lư­¬ng ®Çy ¾p tiÒm n¨ng. Mét c¸i chî ng· ba s«ng ng· ba ®­ường vµ lät thám gi÷a mét vïng cã d¨m b¶y s¾c téc. Co Lư¬ng lµ v¹ch giíi cuèi cïng ®Êt M­ường Mïn huyÖn Mai b©y giê. Ng¶ ®­ường xu«i theo s«ng M· vÒ ®«ng lµ M­ường Khoßng. Ng¶ ®­ường ng­ược lªn Trung Lý Mường L¸t Sµi Khao qu¸ h¬n lµ M­ường S»m cña ®Êt nư­ớc triÖu voi. TÊt c¶ lµ sù héi tô mét nÒn kinh tÕ tù cÊp tù tóc mét miÒn ®a b¶n s¾c v¨n ho¸ nhµo trén trong c¸i chî nhá hÑp Co L­ư¬ng.

          Ng­ười ®i chî tÝu tÝt tõ ba ng¶ s«ng tô l¹i tõ chî xu«i theo ba ng¶ s«ng ®i tiÕng c­ười vµ s¾c ¸o lÈn hót vµo mµu c©y cña rõng lêi rÐo r¾t cña suèi. Ngùa b¶n MÝ léc céc nhÞp vã reo sät chÌ sao suèt ®Ëm vÞ nói Tr­ường S¬n. ThuyÒn b¶n ChiÒng Hin Chµ võa cËp bÕn. Nh÷ng cum thãc n­¬ng vµng cho¸ lïm lôm mét gãc chî. §©y lµ mÆt hµng nh÷ng ng­êi ®i t×m g¹o th¬m x«i dÎo ngµy tÕt còng lµ nguyªn liÖu r­îu cÇn uèng xu©n. Thø nÕp th¬m vïng Thµnh S¬n cã mÊy n¬i s¸nh ®­îc. Ng­êi ta nãi ®ã lµ thø lóa giao sinh gi÷a nÕp th¬m M­êng L¸t vµ nÕp ®á dÎo qu¸nh M­êng S»m. Hai khãm lóa trång c¹nh nhau thô phÊn cho nhau ®Ó thµnh mét gièng kh¸c hoµn h¶o h¬n. C¸ch lai t¹o d©n gian thËt ngo¹n môc kú l¹. Hµng mÊy thÕ kû gièng nÕp cø tån t¹i vµ tÞnh tiÕn ®Ó ®Õn b©y giê lµ hµng ho¸ lµ ®Æc s¶n cña ë chî Co L­¬ng.

          Xen kÏ vµ r¶i r¸c ®©y ®ã nh÷ng chai mËt ong vµng ®Ëm nh­ lóa n­¬ng chÝn ré. §ã lµ hµng tõ M­êng HÞch vÒ tõ th­îng nguån xuèng. MËt ong chÝnh hiÖu nh­ chÝnh ng­êi b¸n. §Ó cã mËt ong b¸n chî tÕt ng­êi ta dµnh dôm cÊt gi÷ tõ nöa n¨m kia. Th¸ng n¨m th¸ng s¸u ong lµm tæ t¹o mËt trªn v¸ch ®¸ ngän c©y. Nh÷ng ng­êi ®i lÊy mËt ong th­êng ®i ban ®ªm. §ñ thÊy nguy hiÓm nh­êng nµo khi trÌo c©y hay leo v¸ch ®¸ dùng ®øng lóc trêi tèi mÞt. Trªn tay l¹i bïi nhïi löa ngang l­ng l¹i b¾p dao. Ng­êi ë biÓn c­ìi lªn con sãng ng­êi ë rõng ®¹p lªn vai nói mµ sinh tån. Hµng mËt ong chî Co L­¬ng lµ hµng b¸n ch¹y h¬n t«m t­¬i. Ng­êi b¸n ®Þnh gi¸võa ®ñ gi¸ trÞ. Ng­êi mua kh«ng cß kÌ mÆc c¶. ¸nh mÆt trêi ch­a to¶ xuèng chî d·y chai mËt ong ®· dèc s¹ch lµu.

          T«i ®Õn mét gãc chî mÐ rõng. Sõng h­¬u g¹c nai mãng hæ mËt gÊu cao s¬n d­¬ng lång khØ vÈy tª tª...Gi¸ tuú lo¹i tõ vµi chôc ngµn ®Õn vµi triÖu ®ång. Còng cã thÓ trao ®æi b»ng xe m¸y b»ng sóng mét nßng hai nßng b»ng sóng s¨n 12 ly b»ng m¸y kh©u ®ång hå... Ng­êi b¸n víi tinh thÇn sëi lëi ®­îc gi¸ th× b¸n kh«ng ®­îc gi¸ th× mang vÒ treo cét nhµ. Hä coi b¸n ®i lµ mÊt cña quÝ ®­îc vµi triÖu tiªu pha ®­îc bao l©u. Sõng h­¬u lµ cña n¶ «ng cha kiÕm ®­îc tõ ®êi n¶o ®êi nµo lªn n­íc n©u ®en bãng b¶y. Sõng nhiÒu nh¸nh g¹c cµng quÝ vµ ®Ñp. Khái ph¶i mang trë l¹i treo cét nhµ n÷a. MÆt hµng l¹ ®· cã kÎ ch¬i sang. Mét ng­êi b¸n v¹n ng­êi mua. Nh÷ng ng­êi chÞu ch¬i nÐm mét vµi triÖu ®æi lÊy cña hiÕm cña v« gi¸ chØ c¸i phÈy tay ªm ru ®Ó nh÷ng ng­êi kh¸ch kh¸c cßn ®­¬ng ng¾m ngÝa hoÆc ®¾n ®o ph¶i xuýt xoa tiÕc m·i. ë chî ®êi lµ vËy. §«i khi th»ng Ýt tiÒn h¬n th»ng so ®o h¬n bao giê còng thua thiÖt. H¬n thÕ n÷a cña quÝ ®· cÇm ë trªn tay mµ ®Ó tuét khái tay lµ sù tiÕc nuèi dµy vß kh«ng thÓ ngu«i.

          BÇu trêi nh­ ®­¬c vÐn lªn mµu m©y x¸m b¹c. C¶ mét d¶i chî s¸ng t­¬i rùc rì tho¸ng ®·ng. C¸c c« g¸i Th¸i thu gÊp m¶nh ni n«ng tõ sím vÉn phñ lªn nh÷ng tÊm v¶i thæ cÈm mu«n mµu. T«i chît nhí c«ng viÖc chÝnh cña m×nh lµ t×m mua cho anh b¹n d­íi Hµ néi mét sè thæ cÈm cã nh÷ng ho¹ tiÕt anh thÝch. Kh«ng khã còng trë thµnh khã. NhiÒu nªn dÔ chän. Nh­ng chän ®­îc ho¹ tiÕt cÇn nh­ ý th× kh«ng dÔ chót nµo. Mét d·y thæ cÈm ph¬i bµy mu«n mµu mu«n vÎ. Nh÷ng c« g¸i Th¸i lu«n në t­¬i cÆp m¾t ngät vµ lêi mêi th¬m: "Mêi anh cø xem kh«ng mua còng ch¼ng sao c¶". MÆt ng­êi mÆt v¶i ®Ñp nh­ hoa. MÆt th× tr¾ng nân thæ cÈm th× rùc rì. Hai thø ph¶n ¸nh hång hµo cho nhau. V¶i lµm ®Ñp cho ng­êi ng­êi lµm ra v¶i ®Ñp.

          Cã thÓ nãi kh«ng ngoa thæ cÈm Th¸i m­êng Mïn ®¹t ®Õn ®é tinh x¶o ®a d¹ng. VÉn chÊt liÖu v¶i b«ng t¬ t»m x­a Êy th«i b©y giê h¼n c¸c c« g¸i Th¸i ®· më mang t©m ãc ra nhiÒu ®iÒu kiÖn tho¸ng réng h¬n nhiÒu x­a kia. Vµ ®éng c¬ canh cöi ®· thay ®æi h¼n. Thuë tr­íc ®µn bµ con g¸i dÖt v¶i ®Ó mÆc lµm ch¨n lµm ®Öm vµ gi÷ l¹i lµm cña håi m«n cho con c¸i. RÊt hiÕm khi hä b¸n vµ trao ®æi. Sù thê ¬ vÒ ®­êng nÐt ho¹ tiÕt v¨n hoa ®· dÉn ®Õn sù ®¬n ®iÖu mét chiÒu. C¸c c« g¸i Th¸i ngµy nay vÉn hiÒn dÞu vµ ch¨m chØ kh«ng nh÷ng tiÕp thu mäi thao t¸c mäi ý nguyÖn cha «ng cßn ®Èy m¹nh h¬n n©ng cao h¬n gi¸ trÞ thæ cÈm quª h­¬ng. Hä lµm ra hµng lo¹t ®ñ dïng vµ b¸n. B¸n trao ®æi gi÷a c¸c vïng dÖt b¸n ra ngoµi ®Þa ph­¬ng b¸n tËn Hµ Néi vµ kh¸ch Quèc tÕ. Hµng thæ cÈm Mai Ch©u phÊp phíi bay trªn mäi ng¶ ®­êng. Kh¸ch du lÞch trµn vµo lßng thung Mai Ch©u th¨m thó n­íc non m­êng b¶n con ng­êi ra vÒ cÇm trªn tay tÊm thæ cÈm Th¸i h¶ hª m·n nguyÖn.

          Bµy ra tr­íc m¾t t«i lµ cá c©y hoa l¸ nhµ sµn h¹t lóa h¹t ng« lµ voi khØ tr©u ngùa gµ vÞt... Lµ tÊt c¶ h×nh hµi b¶n lµng con ng­êi. NghÜa lµ t×nh yªu ®Êt n­íc hoµ nhuyÔn vµo ®«i tay thon vµo t©m hån trong s¸ng thÓ hiÖn trªn mÆt phµ mÆt thæ cÈm. L·ng m¹n biÕt bao vµ còng cô thÓ nh­êng nµo t­ duy t©m hån nh÷ng c« g¸i Th¸i.

          C¸i kh«ng gian sÇm uÊt cña chî c¸i t­ng bõng n¸o nhiÖt cña hµng ngµn b­íc ch©n t­ëng kh«ng ®ñ chç cho mét lµn ®iÖu khÌn nhó lªn. TiÕng khÌn trÇm bæng xao xuyÕn. Ng­êi thæi khÌn lµ mét ng­êi ®µn «ng tuæi tr¹c ngò tuÇn. ¤ng võa ®i võa thæi tõ ®Çu chî ®Õn cuèi chî l¹i vßng lªn. Trªn vai v¸c lñng l¼ng ba bèn chiÕc khÌn nøa. B¶y ®«i nøa nh­ b¶y ®«i trai g¸i chung tiÕng yªu kÕt nhau l¹i thµnh bÌ «ng h¸t thÕ tiÕng rao b¸n khÌn cña «ng b»ng lêi h¸t. H¼n «ng lµ mét thî khÌn bÌ giái giang. Nh÷ng chiÕc khÌn bÌ cßn th¬m rõng nøa ®­îc xÕp b»ng ch»n chÆn gät c¾t ph¼ng phiu. Vµ h¼n «ng lµ ng­êi thæi khÌn giái h¸t hay. TiÕng khÌn tr¬n xu«i rung c¶m ai nghe còng lÆng lßng. Thêi trai trÎ «ng c­íi ®­îc vî ch¾c lµ tõ tiÕng khÌn nµy ®©y. Trong t×nh sö Th¸i chuyÖn b¾t ®«i t×m b¹n ®­îc b¾t ®Çu tõ tiÕng khÌn da diÕt ngoµi sµn tr¨ng. Gi÷a chî ®êi ån µo mét tiÕng khÌn ng©n lªn tha thiÕt sao mµ xóc ®éng thÕ. C¸i khÌn bÌ nh­ lµ mét nèt nh¹c bÌ cao nh­ chåi th¾m nhó lªn gi÷a rõng ®¹i ngµn v¨n ho¸.

          C¸ch chî n¨m chôc b­íc lµ bÕn thuyÒn s«ng M·. B©y giê lµ kh¸ch trë vÒ. N¾ng tr­a ®· giôc rêi phiªn chî lßng th× muèn nÊn n¸ Ýt l©u. Nh­ng thuyÒn ®· ®Èy m¸i xu«i Phó LÖ M­êng ¸nh ng­îc T©n H­¬ng M­êng L¸t. TiÕng hß tiÕng kh¾p trªn s«ng n­íc l¹i vang lªn vßi väi. Lêi kh¾p tiÔn ®­a gi· b¹n nh­ nÝu kÐo b­íc ch©n b­íc tiÕn l¹i b­íc lïi. §ãng thuyÒn buéc nhiÒu bÕn g¹o s½n ng©m trong chËu nhiÒu M­êng.§i nhiÒu cã nhiÒu b¹n ®Õn ®©u kh«ng sî ®ãi lßng. Chî Co L­¬ng lµ n¬i hß hÑn g¸i V¹n Mai trai Phó LÖ m­êng Mïn víi m­êng Khoßng lµ anh em tõ  x­a.

          Hoa óm ¸o däc ®­êng ®· muèn në l¾m råi. Mïa xu©n c¨ng phång trong nô mïa xu©n c¨ng phång trong t«i. Ng­êi ta ®i chî khi vÒ x¸ch lång gµ x©u c¸ tói thæ cÈm lÊp lã v¶i hoa ¸o míi xe ®¹p ®Ìo c©n miÕn dong gãi b¸nh mËt hép møt tÕt. Cßn t«i t«i nhÐt ®Çy ¾p trµn trÒ trong lßng mét phiªn chî hoa v¨n mét n¬i mµ t«i sÏ cßn t×m ®Õn m·i.    

Ngoc Minh

Em cám ơn!

Em vào muốn dọc bài của anh mà không đọc được. Em dùng phông chữ Unicode ah à.

Nguyên Hùng

Gửi nhà thơ Lò Cao Nhum

Tuyệt đại đa số các trang web bây giờ đều dùng mã unicode (với các font thông dụng là Arial Tahoma Times New Roman...) nên dùng các mã TCVN (fonts ABC) VNI đều bị lỗi. Việc gõ các văn bản bằng mã unicode chẳng có gì khó khăn hơn các loại khác.
Với những văn bản đã được soạn sẵn bằng mã TCVN (font ABC) mà anh đang có anh có thể chuyển sang mã unicode để đưa lên blog một cách dễ dàng nhờ các phần mềm Vietkey hoặc Unikey (miễn phí). Các phần mềm này sử dụng rất đơn giản và chuyển mã cực nhanh rất tiện lợi.

Để tải Unikey anh có thể click vào đây. Sau khi cài đặt vừa dùng làm bộ gõ tiếng Việt vừa dùng chuyển mã các bài viết truyện tiểu thuyết từ font ABC sang unicode.
Tải phần mềm Unikey
Hướng dẫn sử dụng Unikey.
Anh lưu ý 2 dòng Công cụ và Chuyển mã nhanh nhé. Click vào "Công cụ" để chỉ định mã nguồn (ABC) và mã đích (Unicode) > Bỏ chọn Chuyển mã clipboard và chọn File nguồn (file cần chuyển mã) File đích (file kết quả).
Chúc nha 2thơ thành công.

Nguyễn Lâm Cúc

Nhờ "Hiệp sĩ"

Chúng ta có "Hiệp sĩ" Nguyên Hùng chuyên xả thân vì chuyện máy móc và trang bị "nhà cửa ở làng VNWEBLOGS này anh LCN à. NLC sẽ chạy qua nhà anh NH la SOS dùm anh chứ NLC cũng không hơn gì anh cái khoản IT này đâu.
Chúc anh vui và sẽ có nhiều bằng hữu thân ái nơi này.

locaonhum

reply_stringXin chào

Cảm ơn chị Nguyễn Lâm Cúc đã ghé thăm và có cảm nhận. Bài này tôi viết bằng phông chữ VnTime khi đưa lên blogs thì không đọc được tôi đã chuyển đổi mà không được chỉ có phông VnArial là tạm được như thế này. Nói chung tôi chưa thạo vi tính lắm chị có cách chuyển đổi khác thì mách giùm tôi với.

Nguyễn Lâm Cúc

Xin chào

Xin chào nhà thơ Lò Cao Nhum
NLC đã từng đọc thơ của anh và thích nhiều bài. Hôm nay rất may mắn được thấy anh LCN chơi blog ở trang VNWEBLOGS này.
Tản văn của anh viết về Phiên chợ miền Sơn Cước phía Bắc quá đặc sắn. NLC chưa từng biết đến những cái tên này "Ng¶ ®­ường xu«i theo s«ng M· vÒ ®«ng lµ M­ường Khoßng. Ng¶ ®­ường ng­ược lªn Trung Lý Mường L¸t Sµi Khao " không thể hình dung được quê hương VN ở địa đầu nơi có những buổi chợ mà anh đã kể lãng mạn khiến người đọc ao ước giá mình được đến nghiêng ngó và bán mua. Và để thấy "nụ xuân đã muốn nở đang căng phồng"
Có lẽ do fon chữ anh dùng chưa thích hợp nên bài viết thấy nhiều lỗi.

locaonhum

reply_stringNgày mới

Chào anh Cát Biển chúc anh dồi dào sức khỏe và may mắn.

catbien

Ngày mới

Thăm anh đọc bài viết về Phiên chợ Hoa Văn thật đẹp và quyến rũ.
Chúc anh một ngày vui!